زانکو)کوی دانش ها)

 متن زیر خلاصه ای از فصل اول کتاب زبان حقیقت و منطق آیر است که کتابی بسیار تاثیر گذار و در واقع از کتاب های مهم مکتب فکری پوزیتویست های منطقی است:

یکی از طرق حمله به فیلسوف مابعدالطبیعی  که مدعی است معرفت به حقیقتی دارد که ماورا عالم پدیدار است این است که از او بپرسیم که قضایای او از چه مقدماتی حاصل شده است آیا او هم نباید مانند سایر مردم با مشهودات حسی خود ابتدا کند ؟ اگر چنین است چه جریان استدلال معتبری ممکن است او را به حصول مفهوم حقیقتی متعالی مودی شود؟مسلم است که از مقدمات تجربی جواز چیزی درباره ی خواص یا حتی وجود امری مافوق طبیعی حاصل نمی گردد اما فیلسوف مابعدالطبیعی معترض می شود اقوال او مبتنی بر حواس عادی نیست او می گوید که دارای قوه ی شهودی عقلانی است که او را قادر می سازد حقایقی را بداند که معرفت بدان ها از طریق تجربه حسی ممکن نیست لازم نیست حرف های او در این مورد درست نباشد. زیرا هر گاه نتیجه از مقدمه لازم نیاید این امر برای ابطال نتیجه کافی نیست یعنی ممکن است نتیجه درست باشد بدون اینکه حتی فیلسوف مابعدالطبیعی در اشتباه باشد (برای رسیدن) لذا یک نظام فلسفی متعالی را با صرف انتقاد از نحوه ی بوجود آمدن آن نمیتوان ابطال کرد آن چه لازم است این است که اصل قضایای آن را نقد کنیم.

ممکن است گفته شود کانت قبلا این قضیه را ثابت کرده است اما او به دلیل دیگری مابعدالطبیعه را محکوم کرده زیرا گفته که عقل انسان اگر بخواهد از محدوده ی تجربه ی ممکن تجاوز کند دچار تناقض گویی و قضایای جدلی الطرفین خواهد شد به این قرار او محال بودن متافیزیکرا امری واقع قلمداد می کرده است و نه امری منطقی چنان که ما می گوییم .او نمی گوید که حتی تصور اینکه ذهن قدرت این را داشته باشد که به عالمی ماورا پدیدار رخنه کند غیر معقول است بلکه می گوید که ذهن ما چنین قدرتی ندارد . پس چگونه اگر ممکن است که فقط به آنچه در حدود تجربه حسی است معرفت داشته باشیم  مولف مجاز است بگوید امور واقعی در ماورا آن وجود دارد و چگونه می تواند تشخیص دهد  حدودی که فهم انسان نمی تواند از ان بگذرد مگر این که خود از حدود مزبور فراتر رفته باشد  چنانکه ویتگنشتاین می گوید"برای این که مرزی برای تفکر قائل شویم باید بتوانیم در باره ی هر دو سوی آن بسیندیشیم"و بردلی این حقیقت را به نوع دیگری تعبیر کرده است آن جا که گفته است:"هر کس بخواهد ثابت کند که مابعدالطبیعه محال است خود از زمره فیلسوفان مابعالطبیعی است".